Vụ việc không chỉ làm phát sinh tranh cãi về quyền sở hữu cổ phần mà còn đặt ra nhiều vấn đề liên quan đến trách nhiệm doanh nghiệp trong việc cập nhật sổ đăng ký cổ đông theo quy định của Luật Doanh nghiệp.

Theo thông tin được nêu tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026 của SNPC, ngày 1/12/2025, bà Nguyễn Thị Phượng đã thực hiện chuyển nhượng 52.250 cổ phần, tương đương khoảng 19% vốn điều lệ của công ty, cho bà Nguyễn Quỳnh Anh. Với mệnh giá 100.000 đồng/cổ phần, tổng giá trị theo mệnh giá của giao dịch vào khoảng 5,2 tỷ đồng.

Sau giao dịch, ngày 4/12/2025, bà Nguyễn Quỳnh Anh được cho là đã nộp đầy đủ hồ sơ tới SNPC để thực hiện thủ tục đăng ký thay đổi cổ đông theo quy định.

Tuy nhiên, theo phản ánh từ phía chuyển nhượng, doanh nghiệp đã không thực hiện việc cập nhật thông tin cổ đông mới dù Điều lệ công ty cũng như Luật Doanh nghiệp quy định việc đăng ký thay đổi cổ đông phải được thực hiện trong thời hạn ngắn sau khi nhận hồ sơ hợp lệ.

Vấn đề này nhanh chóng trở thành nội dung gây tranh luận tại đại hội cổ đông khi đại diện theo ủy quyền của bà Nguyễn Thị Phượng chất vấn ban lãnh đạo về lý do chậm ghi nhận biến động cổ đông.

SNPC nói gì về việc chưa sang tên cổ phần?

Theo giải trình của SNPC, nguyên nhân chính khiến doanh nghiệp chưa thực hiện thay đổi đăng ký cổ đông là do số cổ phần nêu trên đang phát sinh tranh chấp giữa nhiều bên liên quan.

Cụ thể, ngày 9/12/2025, công ty nhận được đơn của ông Quách Xuân Đông – được giới thiệu là chồng cũ của bà Nguyễn Thị Phượng, dù hai người đã ly hôn từ năm 2013. Trong đơn, ông Đông cho rằng chưa có văn bản đồng ý hoặc ủy quyền cho bà Phượng định đoạt phần tài sản được xem là tài sản chung theo quy định của Luật Hôn nhân và Gia đình.

Không chỉ vậy, trước đó một ngày, SNPC cũng nhận được văn bản từ Công ty CP Tập đoàn Thiên Minh Đức đề nghị tạm dừng mọi giao dịch liên quan đến số cổ phần của bà Phượng.

Theo hồ sơ mà doanh nghiệp này cung cấp, giữa Thiên Minh Đức và bà Nguyễn Thị Phượng đang tồn tại tranh chấp liên quan hợp đồng chuyển nhượng cổ phần ký từ năm 2022 đối với đúng số lượng 52.250 cổ phần tại SNPC.

Sau đó, ngày 9/12/2025, SNPC tiếp tục nhận được văn bản từ Phòng Cảnh sát Hình sự Công an tỉnh Nghệ An về việc tiếp nhận và xử lý đơn tranh chấp liên quan đến giao dịch cổ phần nêu trên. Đến ngày 14/12/2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra tiếp tục có công văn đề nghị công ty phối hợp phục vụ điều tra và tạm dừng các giao dịch liên quan phần cổ phần của bà Phượng tại SNPC.

Từ các yếu tố này, SNPC cho rằng chưa đủ cơ sở pháp lý để xác định rõ quyền sở hữu đối với số cổ phần đang tranh chấp nên chưa thực hiện thay đổi đăng ký cổ đông.

Cơ quan điều tra kết luận không có dấu hiệu hình sự

Điểm đáng chú ý của vụ việc nằm ở chỗ, đến ngày 31/3/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Nghệ An đã có văn bản gửi SNPC xác định vụ việc “không có dấu hiệu tội phạm” và không tiếp tục yêu cầu doanh nghiệp tạm dừng biến động đối với số cổ phần nói trên.

Theo phía bà Nguyễn Thị Phượng, kể từ thời điểm này, không còn căn cứ pháp lý để công ty tiếp tục trì hoãn việc cập nhật cổ đông mới.

Tuy nhiên, việc thay đổi đăng ký cổ đông vẫn không được thực hiện. Đến ngày 8/5/2026, TAND Khu vực I – Nghệ An ban hành quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời với nội dung cấm dịch chuyển quyền về tài sản đối với số cổ phần của bà Phượng tại SNPC.

Theo phía bà Phượng, việc doanh nghiệp không thực hiện cập nhật cổ đông trong khoảng thời gian từ cuối tháng 3 đến đầu tháng 5/2026 – khi chưa có quyết định phong tỏa của tòa án – là dấu hiệu cho thấy có sự kéo dài bất thường của vụ việc.

Đại diện theo ủy quyền của bà Phượng cho rằng việc trì hoãn này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi hợp pháp của cả bên chuyển nhượng lẫn nhà đầu tư nhận chuyển nhượng cổ phần.

Vấn đề pháp lý không chỉ dừng ở giao dịch cổ phần

Vụ việc tại SNPC hiện được giới quan sát đánh giá không đơn thuần là tranh chấp nội bộ doanh nghiệp, mà còn phản ánh những khoảng trống pháp lý trong xử lý giao dịch cổ phần chưa niêm yết tại nhiều doanh nghiệp cổ phần quy mô vừa và nhỏ.

Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp có trách nhiệm cập nhật thông tin cổ đông khi nhận được hồ sơ hợp lệ. Tuy nhiên, trong trường hợp phát sinh tranh chấp dân sự hoặc có yêu cầu từ cơ quan điều tra, doanh nghiệp thường lựa chọn giải pháp “đóng băng” giao dịch nhằm tránh phát sinh rủi ro pháp lý về sau.

Điều này khiến nhiều giao dịch cổ phần rơi vào trạng thái kéo dài, đặc biệt tại các doanh nghiệp chưa đại chúng, nơi quyền sở hữu cổ phần chủ yếu được quản lý nội bộ thông qua sổ đăng ký cổ đông.

Một chuyên gia pháp lý cho rằng điểm mấu chốt của vụ việc sẽ nằm ở việc xác định thời điểm phát sinh tranh chấp và giá trị pháp lý của hồ sơ chuyển nhượng tại thời điểm doanh nghiệp nhận hồ sơ đăng ký cổ đông mới.

Nếu giao dịch đã hoàn tất trước thời điểm có quyết định ngăn chặn hoặc tranh chấp chính thức, quyền lợi của bên nhận chuyển nhượng có thể cần được xem xét theo nguyên tắc bảo vệ giao dịch dân sự hợp pháp.

Dù không phải doanh nghiệp niêm yết quy mô lớn, nhưng vụ việc tranh chấp cổ phần tại SNPC đang thu hút sự chú ý bởi liên quan trực tiếp đến quyền cổ đông, tính minh bạch trong quản trị doanh nghiệp và trách nhiệm thực thi quy định pháp luật về đăng ký cổ đông trong các công ty cổ phần chưa đại chúng.