Theo các tài liệu, chợ Viềng Xuân Vụ Bản đã xuất hiện từ xa xưa. Sức hấp dẫn của chợ Viềng Xuân bởi phiên chợ mang yếu tố tâm linh của người bán và người mua là cầu may cho một năm mới mọi sự tốt lành và là nơi hội tụ những nét đặc trưng cấu trúc xã hội, tôn giáo, tín ngưỡng, làng nghề truyền thống, ẩm thực, nghệ thuật truyền thống mang đậm nét văn hoá của nền văn minh lúa nước. Đến với chợ Viềng, du khách không chỉ “mua may, bán rủi” mong cho đầu năm suôn sẻ, cả năm làm ăn phát đạt “mưa thuận gió hòa” mà còn được tham dự vào các trò chơi dân gian, các môn nghệ thuật truyền thống như: đánh đu, tổ tôm điếm, cờ người, cờ tướng, đấu vật, múa rối cạn, xin chữ, nặn tò he, hát chèo, hát chầu văn - những sắc thái văn hóa đậm đặc bản sắc đời sống tinh thần của cư dân nông nghiệp vùng đồng bằng sông Hồng.

Du khách thập phương nô nức về đi chợ cầu may

Ngày nay, chợ Viềng vẫn giữ được các nét văn hóa từ cổ xưa nhưng được tổ chức quy mô hơn, không gian họp chợ cũng rộng hơn, thường được trải dài từ thị trấn Gôi cũ dọc theo quốc lộ 37B xã Vụ Bản đến xã Hiển Khánh, các sản vật ở chợ phong phú hơn, đa dạng hơn và du khách cũng về chợ Viềng nhiều hơn.

Chợ Viềng ở Vụ Bản còn được du khách gọi là Chợ Viềng Phủ, là do chợ gắn với Quần thể di tích lịch sử văn hóa Phủ Dầy - Nơi Thánh Mẫu Giáng Sinh. Theo đó, người ta vừa đi chơi, vãn cảnh chợ, vừa mua bán những vật dụng may mắn, vừa vào Phủ lễ Mẫu cầu cho "Quốc thái, dân an" mọi sự may mắn, bình an, làm ăn phát đạt, cầu mưa thuận gió hòa để mùa màng tươi tốt. Từ một phiên chợ của cư dân nông nghiệp, ngày nay những người tới chợ không chỉ là những người nông dân mà bao gồm nhiều ngành nghề khác nhau, đến từ nhiều tỉnh, thành phố. Sản phẩm đem bán cũng vì thế mà đa dạng hơn rất nhiều, chủ yếu là các sản phẩm từ nông nghiệp và phục vụ sản xuất nông nghiệp như: các loại cây giống, cây cảnh, thịt bò thui, mía, cào sắt, cuốc, liềm, dao, búa, quang gánh, nón lá, các sản phẩm đồ đồng, đồ bạc đến từ làng nghề đúc đồng, đúc bạc; các sản phẩm bằng mây tre đan; các sản phẩm hoa, cây cảnh nhựa; các gian đồ cổ, các gian hàng đồ cũ và thực phẩm thịt bò thui - một đặc sản nổi tiếng của huyện Vụ Bản và Nam Trực… Trong đó, cây giống và nông cụ là những mặt hàng thể hiện cho ước muốn từ lâu đời của cư dân nông nghiệp về một năm mùa màng tươi tốt, bội thu; đây là một trong những mặt hàng được nhiều du khách lựa chọn. Hàng hóa góp mặt ở chợ chủ yếu được người dân tại các xã và các tỉnh như: Ninh Bình, Hưng Yên mang tới. Với tâm lý “bán rủi, mua may" nên người bán hàng thường đưa ra giá vừa phải, không đặt nặng yếu tố lợi nhuận nên không ai mặc cả, người bán muốn bán hết và người mua cũng muốn mua nhanh để cầu may. Chính những điều đó, phiên chợ này đã trở thành một trong những điểm đến thú vị, thu hút du khách thập phương tạo nên sự nhộn nhịp, náo nhiệt ở nơi đây mỗi dịp đầu xuân.

Nhiều loai đồ cũ, nông cụ được bày bán ở Chợ Viềng Xuân với ý nghĩa “mua may, bán rủi”

Gần đây chợ Viềng còn có thêm một sản phẩm nổi tiếng là thịt bê thui bằng rơm, đi chợ du khách không chỉ muốn thưởng thức các món thịt bê tại các quán hàng tại chỗ mà còn mua làm quà về với ý nghĩa may mắn.

Nhiều loại nông sản, cây cối thực vật được bày bán ở Chợ Viềng Xuân

Năm nay, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, hướng tới xây dựng xã Vụ Bản trở thành trung tâm du lịch tâm linh của tỉnh Ninh Bình, chính quyền địa phương đã lên kế hoạch tổ chức Lễ hội Chợ Viềng Xuân với quy mô lớn hơn, quy củ hơn nhằm xác lập hồ sơ trình cấp có thẩm quyền công nhận Chợ Viềng Xuân xã Vụ Bản là di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc Gia. Để phục vụ nhu cầu của nhân dân và du khách thập phương, Lễ hội Chợ Viềng Xuân xã Vụ Bản sẽ được khai mạc vào tối ngày mùng 6 tháng Giêng và kéo dài hết ngày mùng 8 tháng Giêng năm Bính Ngọ.

Chợ Viềng Xuân Vụ Bản gắn liền với Quần thể di tích lịch sử văn hóa Phủ Dầy - Nơi Thánh Mẫu Giáng Sinh.

Một mùa xuân mới lại về. Đến chợ Viềng là đến một điểm hẹn đầu xuân - nơi có phong tục tập quán đậm đà bản sắc văn hóa không nơi nào có được đó là “bán rủi, mua may”. Đến với phiên chợ, người dân không chỉ gửi gắm ước vọng cầu mong một năm mưa thuận gió hòa, nông - công - thương phát đạt mà còn cầu mong bình an, hạnh phúc. Nhiều du khách cũng kết hợp dịp này để đi vãn cảnh đình, chùa cầu mong một năm mới tốt lành, gặp nhiều may mắn.