Quang cảnh chùa Phúc Hải, xã Hải Minh (Hải Hậu, Nam Định) nhìn từ phía trước
Về xã Hải Minh, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định chúng tôi nghe nhiều người dân xôn xao bàn tán về chuyện Tỷ kheo Thích Thanh Trung (thế danh Nguyễn Thành Trung) ở chùa Phúc Hải đã bị Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Nam Định khai trừ từ năm 2015, không còn là tu sĩ. Thế nhưng, mấy năm nay vị này vẫn ngang nhiên khoác áo cà sa, ăn, ở, sinh hoạt tại chùa Phúc Hải. Hàng ngày, “cụ chùa” này vẫn hành nghề lễ bái, “tuần tiết lễ nghi”, “thay hoa, lọc nước”, tổ chức sản xuất, sửa sang công trình tại nhà chùa mặc dù chưa hề có quyết định trụ trì?
Đến chùa Phúc Hải chúng tôi thấy nhà để xe có nhiều xe máy và có cả một ô tô con bốn chỗ màu đen khá đẹp mang BKS 29A - 99366. Mấy cụ già đang ngồi nghỉ gần đó cho biết đó là xe ô tô con của “thầy” Trung. Phòng làm việc của “sư trụ trì” Thích Thanh Trung được trang trí khá đẹp mắt, bề bộn nhiều đồ dùng, sách vở, trang phục của người tu hành. Còn “cụ chùa” luôn mặc áo nâu sồng, rất cẩn trọng khi giao tiếp với người lạ. Khi nghe chúng tôi đặt câu hỏi, vị này chỉ nói “Chuyện trong gia đình nhà chùa thôi”.
Quyết định khai trừ Tỷ kheo Thích Thanh Trung của Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Nam Định
Tìm hiểu, chúng tôi được biết: Chùa Phúc Hải ở xã Hải Minh, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định được xây dựng từ năm Quý Sửu (1553) dưới triều vua Lê. Trong cuộc kháng chiến chống Pháp, chùa Phúc Hải là cơ sở quân nhu bí mật của lực lượng Việt Minh, là nơi may quần áo, chăn màn gửi ra tiền tuyến cho bộ đội. Nhà chùa đã từng quyên góp, ủng hộ 130kg đồng thau để lực lượng quân giới đúc vỏ đạn phục vụ chiến đấu. Năm 1993, chùa Phúc Hải đã được nhà nước công nhận, cấp bằng di tích lịch sử văn hóa. Hàng năm, địa phương cùng nhà chùa mở hội truyền thống từ ngày mùng 1 đến ngày mùng 3 tháng Ba (Âm lịch).
Tỷ kheo Thích Thanh Trung sinh năm 1987, thế danh là Nguyễn Thành Trung, nguyên quán ở xã Hải Trung, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định. Trước đây, Tỷ kheo này tu học tại chùa Phúc Sơn, xã Hải Trung, sau đó do vi phạm giới luật, Hiến chương, nội quy của Giáo hội nên bị khai trừ ra khỏi GHPGVN tỉnh Nam Định và tìm đến chùa Phúc Hải, xã Hải Minh để hành nghề.
Tỷ kheo Thích Thanh Trung đang hành nghề tại chùa Phúc Hải
Ông Vũ Đại Phong, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQVN huyện Hải Hậu đã cung cấp cho chúng tôi bản photo Quyết định số 61/QĐ-BTT của Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Nam Định do Thượng tọa Thích Quảng Hà ký ngày 18/11/2015. Quyết định này ghi rõ: Căn cứ Hiến chương của GHPGVN, biên bản cuộc họp ngày 28/8/2015 của Ban Trị sự GHPGVN huyện Hải Hậu, đơn đề nghị ngày 3/11/2015 của Ban Trị sự GHPGVN huyện Hải Hậu, xét thấy đương sự không có tâm hối cải, tiếp tục vi phạm giới luật Phật chế trong thời gian dài, phá hòa hợp tăng, làm ảnh hưởng đến thanh danh và đường lối hoạt động của GHPGVN tỉnh Nam Định; Quyết định khai trừ ra khỏi GHPGVN tỉnh Nam Định Tỷ kheo Thích Thanh Trung, thế danh Nguyễn Thành Trung, sinh năm 1987, nguyên quán xã Hải Trung, Hải Hậu, hiện đang tu học tại chùa Phúc Sơn, xã Hải Trung; Kể từ ngày ra quyết định, Tỷ kheo Thích Thanh Trung không còn là tu sỹ do Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Nam Định quản lý. Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Nam Định không chịu trách nhiệm về hoạt động tôn giáo của đương sự tại chùa Phúc Sơn. Đối chiếu với Điều 65, Chương XII của Hiến chương GHPGVN đã quy định “Thành viên GHPGVN vi phạm giới luật, Hiến chương, quy chế, nội quy của Giáo hội, tùy theo lỗi nặng nhẹ, Giáo hội sẽ xử lý theo giáo luật” thì việc Tỷ kheo Thích Thanh Trung bị khai trừ là đúng. Tuy nhiên, điều rất lạ là Tỷ kheo Thích Thanh Trung mấy năm nay vẫn được “trụ trì, hành lễ” tại chùa Phúc Hải?
Phòng làm việc của “sư trụ trì” Thích Thanh Trung tại chùa Phúc Hải
Chúng tôi đã tìm gặp một số người dân ở xã Hải Minh để biết rõ thêm. Ông Bùi Đức Dậu, 63 tuổi, ở xóm 9 Liên Minh, xã Hải Minh, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định cho biết: Địa phương đã tổ chức lấy ý kiến người dân về “sư trụ trì” Thích Thanh Trung, đa số ủng hộ, ký tên đề nghị vị này được hành nghề tại chùa. Có lẽ là do mối quan hệ của nhà chùa với các tín đồ phật tử ở đây khá tốt. Mặt khác, người dân ở đây cũng đã quen với việc mời “cụ chùa” về cúng bái, hoạt động tín ngưỡng tâm linh…Tìm gặp ông Hoàng Văn Hiến, Phó Chủ tịch UBND xã và ông Phạm Văn Việt, Chánh Văn phòng HĐND, UBND xã Hải Minh, chúng tôi được biết lãnh đạo xã không cho phép việc tu sĩ đã bị khai trừ vẫn hoạt động tín ngưỡng tôn giáo tại chùa Phúc Hải. Tỷ kheo Thích Thanh Trung vẫn hành nghề là do nhu cầu tín ngưỡng của người dân, địa phương đã nhiều lần xin sư mới về trụ trì chùa Phúc Hải nhưng chưa được chấp nhận.
Xe ô tô con của “thầy chùa” Thích Thanh Trung
Tuy nhiên, khi trao đổi với Thượng tọa Thích Thanh Huỳnh, Ủy viên Thường trực GHPGVN tỉnh Nam Định, Trưởng Ban Trị sự GHPGVN huyện Hải Hậu, đang trụ trì Chùa Phúc Sơn ở xã Hải Trung chúng tôi lại thấy có sự phản ứng rất quyết liệt về vấn đề này. Thượng tọa Thích Thanh Huỳnh khẳng định: Kể từ ngày 18/11/2015, Tỷ kheo Thích Thanh Trung đã không còn là tu sỹ, cũng chưa bao giờ có quyết định trụ trì chùa Phúc Hải. Ban Trị sự GHPGVN huyện Hải Hậu không chịu trách nhiệm về hoạt động tôn giáo của ông Nguyễn Thành Trung tại chùa Phúc Sơn cũng như chùa Phúc Hải. Vậy vai trò lãnh đạo, quản lý của chính quyền xã Hải Minh ở đâu? Tại sao vị này vẫn được hành nghề, vẫn hoạt động tín ngưỡng tâm linh mà địa phương không có sự can thiệp, xử lý, thông báo để người dân hiểu rõ?
Như vậy, tu sỹ Thích Thanh Trung không còn là nhà sư, càng không phải là sư trụ trì lại công khai hành nghề, hoạt động tín ngưỡng tâm linh tại chùa Phúc Hải, xã Hải Minh là hành vi lừa đảo, vi phạm pháp luật. Thiết nghĩ, chính quyền địa phương, cơ quan chức năng sở tại cần có biện pháp giáo dục, răn đe, xử lý nghiêm khắc; yêu cầu vị sư giả danh này không được tiến hành bất kỳ hoạt động tín ngưỡng tâm linh nào; không được dùng tiền công đức của các tín đồ phật tử để sinh hoạt, mua sắm, xây dựng, cải tạo tại chùa Phúc Hải - một di tích lịch sử văn hóa đã được nhà nước công nhận.