Cụ thể, trong quá trình triển khai giai đoạn 2 của Dự án trong chương trình đào tạo nghiệp vụ ngân hàng của Agribank, gói thầu “Cung cấp dịch vụ tổ chức đào tạo nghiệp vụ ngân hàng bằng tiếng Anh tại Úc” được Trường Đào tạo cán bộ Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam tổ chức đấu thầu theo phương thức một giai đoạn 2 túi hồ sơ. Với 4 nhà thầu tham gia là Công ty TNHH MTV Việt Đại An; Học viện cán bộ quản lý xây dựng và đô thị; Công ty TNHH Học viện quản lý giáo dục quốc tế ATI và Công ty TNHH Phát triển Công nghệ Giáo dục Việt Nam.
Tỉ lệ tiết kiệm gần như bằng 0
Giá dự toán của gói thầu là 25.499.137.160 VND (Bằng chữ: Hai mươi lăm tỷ bốn trăm chín mươi chín triệu một trăm ba mươi bảy nghìn một trăm sáu mươi đồng chẵn). Ngày 27/8/2020, Ngân hàng Agribank kí Quyết định số 1697/QĐ-NHNo-BMT phê duyệt Công ty TNHH Phát triển Công nghệ Giáo dục Việt Nam trúng thầu với giá trị 25.478.800.000 VND– Giá trúng thầu chỉ chênh với giá dự toán hơn 20 triệu đồng, tỉ lệ tiết kiệm gần như bằng 0! Công ty TNHH Phát triển Công nghệ Giáo dục Việt Nam cũng là nhà thầu trúng thầu giai đoạn 1 của dự án này trị giá 13.152.699.000 VND.
Gói thầu “Cung cấp dịch vụ tổ chức đào tạo nghiệp vụ ngân hàng bằng tiếng Anh tại Úc” có thời gian thực hiện 180 ngày, đơn vị tư vấn lập HSMT là Công ty CP Tư vấn Đầu tư TMT. Theo Hồ sơ mời thầu (HSMT), hạng mục công việc trong gói thầu bao gồm: Cung cấp dịch vụ tổ chức đào tạo nghiệp vụ ngân hàng bằng tiếng Anh tại Úc (Tiếng Anh nghiệp vụ, phòng học, cấp phát chứng nhận tốt nghiệp, điều phối viên, đi thực tế, chuyên gia, tổ chức lớp học); Hậu cần; Visa: Vé máy bay; Thuê phòng ở;.... cho 50 người (trung bình 500 triệu đồng/1 người).

Công ty TNHH phát triển công nghệ giáo dục Việt Nam từ năm 2016 tham gia 16 gói thầu, trong đó gói thầu có giá trị lớn nhất trị giá 13.152.699.000 VND thực hiện tại chính Agribank (gói thầu giai đoạn 1)
Theo Quyết định số 1697/QĐ-NHNo-BMT, ngày 27/8/2020, Công ty TNHH phát triển công nghệ giáo dục Việt Nam và nhà thầu phụ: Công ty CP phát triển nguồn lực giáo dục Việt Nam trúng thầu với giá trị gói thầu trên 25 tỷ đồng. Lật lại giai đoạn 1 của dự án, nhà thầu phụ Công ty CP phát triển nguồn lực giáo dục Việt Nam chính là đối thủ cạnh tranh của Công ty TNHH phát triển công nghệ giáo dục Việt Nam nhưng không trúng thầu do yếu kém về năng lực và kinh nghiệm. Tuy nhiên, giai đoạn 2 này, 2 nhà thầu này “bắt tay” cùng nhau thực hiện gói thầu.
Theo thống kê trên mạng đấu thầu quốc gia, Công ty TNHH phát triển công nghệ giáo dục Việt Nam từ năm 2016 tham gia 16 gói thầu, trong đó gói thầu có giá trị lớn nhất trị giá 13.152.699.000 VND thực hiện tại chính Agribank (gói thầu giai đoạn 1). Trong danh sách các gói thầu đã thực hiện này cũng chưa từng thấy doanh nghiệp này cung cấp các dịch vụ lưu trú, vận chuyển hành khách hay cung cấp các dịch vụ liên quan khác có tính chất tương tự như yêu cầu trong HSMT.
HSMT có thể chưa đúng quy định của pháp luật
Theo phản ánh, một trong những điểm “lạ kỳ” đến mức bất thường khi xây dựng HSMT có thể chưa đúng quy định của pháp luật.
Cụ thể, tại Bảng tiêu chuẩn đánh giá về năng lực và kinh nghiệm thứ tự số 03 yêu cầu Kinh nghiệm thực hiện hợp đồng cung cấp dịch vụ tương tự yêu cầu có 01 hợp đồng tổ chức đào tạo có giá trị tối thiểu 12.750.000.000đ con số này thật vừa vặn với giá trị gói thầu giai đoạn 1 của dự án này do chính Công ty TNHH phát triển công nghệ giáo dục Việt Nam trúng thầu có giá trị 13,152 tỷ đồng. Yêu cầu về giá trị của hợp đồng tương tự này cũng vừa vặn với 50% dự toán gói thầu.
Tuy nhiên, theo Thông tư Số: 14/2016/TT-BKHĐT của Bộ Kế hoạch Đầu tư Quy định chi tiết Lập HSMT dịch vụ phi tư vấn ngày 29/9/2016, đánh giá về năng lực và kinh nghiệm đối với nhà thầu tuân thủ theo hướng dẫn số 07 (trang 35):
(7) Hợp đồng tương tự là hợp đồng có tính chất tương tự với gói thầu đang xét, có giá hợp đồng bằng hoặc lớn hơn 70% giá của gói thầu đang xét;
- Trường hợp trong HSMT yêu cầu nhà thầu đã thực hiện từ hai hợp đồng tương tự trở lên thì nhà thầu phải đáp ứng tối thiểu một hợp đồng với quy mô, tính chất tương tự gói thầu đang xét. Quy mô của các hợp đồng tương tự tiếp theo được xác định bằng cách cộng các hợp đồng có quy mô nhỏ hơn nhưng phải bảo đảm các hợp đồng đó có tính chất tương tự với các hạng mục cơ bản của gói thầu đang xét.
- Đối với các công việc đặc thù hoặc ở các địa phương mà năng lực của nhà thầu trên địa bàn còn hạn chế, có thể yêu cầu giá của hợp đồng tương tự trong khoảng 50%-70% giá của gói thầu đang xét.
- Đối với gói thầu phi tư vấn có tính chất công việc lặp lại theo chu kỳ qua các năm dẫn đến thời gian thực hiện hợp đồng kéo dài thì quy mô hợp đồng tương tự được xác định bằng hoặc lớn hơn 70% giá trị của phần công việc tính theo 01 chu kỳ (01 năm) mà không tính theo tổng giá trị gói thầu qua các năm.
Đối chiếu với Gói thầu thực hiện giai đoạn 2 tại Agribank, hợp đồng tương tự có giá trị tối thiểu là 25.499.137.160 VND x 70% = 17.849.369.012 VND (Mười bẩy tỷ, tám trăm bốn mươi chín triệu ba trăm sáu mươi chín ngàn không trăm mười hai đồng). Nếu Agribank xây dựng HSMT đúng theo hướng dẫn tại Thông tư Số: 14/2016/TT-BKHĐT, việc Công ty TNHH phát triển công nghệ giáo dục Việt Nam trúng thầu là “nhiệm vụ bất khả thi”. Điều này đặt hoài nghi HSMT được xây dựng “dựa trên năng lực của nhà thầu”, nghi vấn “thông thầu” giữa Chủ đầu tư và Nhà thầu.
Ngoài ra, trong bối cảnh dịch Covid-19 kéo dài, việc chi phí bình quân cho 1 cá nhân đi đào tạo tiêu tốn đến hơn 500 triệu đồng cho giai đoạn 2 này, đây là một khoản chi phí không nhỏ cho một cá nhân trong bối cảnh ảnh hưởng nặng nề do dịch Covid -19 gây ra, điều này làm dấy lên lo ngại Agribank chưa thực sự thực hiện đúng chỉ đạo của Đảng và Chính phủ trong công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.
Liên quan đến công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành Quyết định số 166/QĐ-TTg ngày 23/01/2020, Chương trình tổng thể của Chính phủ về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2020, với những nhiệm vụ, giải pháp cụ thể, trong đó về quản lý, sử dụng ngân sách, tài sản công.
Agribank ban hành văn bản số 1697/QĐ-NHNo-BMT về việc phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu
Cần giám sát chặt hơn nữa công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí
Bộ Tài chính trả lời cử tri tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XIV, việc tăng cường thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, trong đó có quản lý chặt chẽ việc sử dụng ngân sách, tài sản công luôn được Chính phủ xác định là một trong những biện pháp quan trọng nhằm hoàn thành cao nhất các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội theo các Nghị quyết của Quốc hội. Đồng thời, xác định rõ công tác phòng chống tham nhũng, thực hành tiết kiệm chống lãng phí là nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa lâu dài, trọng tâm, xuyên suốt trong chỉ đạo, điều hành thực hiện các mục tiêu phát triển - kinh tế xã hội của đất nước.
Trước đó, trong hội nghị trực tuyến quán triệt Chương trình Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và công tác đầu tư xây dựng năm 2020. Đồng chí Đào Minh Tú - Phó Thống đốc thường trực NHNN nhấn mạnh “Tinh thần tiết kiệm trong chi phí quản lý hành chính, chi phí hoạt động ngân hàng kể từ NHNN đến các NHTM Nhà nước, NHTMCP trong năm 2020 phải có tinh thần cao hơn nhiều so với những năm trước. Tinh thần này phải được quán triệt tới tất cả cán bộ, công nhân viên trong toàn hệ thống, thực hiện chủ trương của Chính phủ, đồng hành cùng với doanh nghiệp và người dân trong điều kiện tác động rất lớn của Covid-19 gây ra cho nền kinh tế. Cắt giảm ngân sách cũng là nội dung lớn khi được giao khoán cho các đơn vị. Trong bối cảnh như hiện nay, đặc biệt trong xu hướng xã hội hiện nay thì các hoạt động chi tiêu của ngân hàng nếu không được quán triệt tinh thần tiết kiệm với trách nhiệm cao sẽ rất nhạy cảm”.
Phó Thống đốc yêu cầu “phải xác định trách nhiệm của người đứng đầu trong công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Trong điều kiện chúng ta đang phải tiết giảm chi phí nhưng công tác kiểm tra, tự kiểm tra, kiểm soát, giám sát vẫn phải được đặt lên thường xuyên, mặc dù đã làm rất tốt nhưng không thể lơ là”.
Với hàng loạt dấu hiệu “kỳ lạ” nêu trên, Agribank cần phải xem xét lại quy trình đấu thầu và việc lập HSMT, đồng thời thanh tra, kiểm tra để xử lý trách nhiệm của cá nhân, đơn vị với những sai phạm (nếu có) đối với gói đấu thầu trên nhằm đảm bảo ngân sách nhà nước được quản lý chặt chẽ, không lãng phí theo đúng tinh thần của Đảng và Chính phủ.
Sau khi nghiên cứu hồ sơ, ngày 30/12/2020, Tạp chí Hướng nghiệp và Hòa nhập đã có Công văn số 79/CV-HN&HN về việc chuyển đơn phản ánh gói thầu đào tạo tiếng Anh tại Úc có dấu hiệu sai phạm (Kèm theo hồ sơ) tới Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank) để xem xét, giải quyết theo thẩm quyền. Sau gần 2 tháng, Tạp chí vẫn chưa nhận được thông tin phản hồi.
Tạp chí sẽ phản hồi thông tin tới bạn đọc khi nào nhận được thông tin phản hồi tư các cơ quan chức năng.