Phát biểu khai mạc, Cục trưởng Cục Văn thư và Lưu trữ Nhà nước Đặng Thanh Tùng cho biết, chương trình được tổ chức như một lời tri ân dành cho thế hệ cán bộ đi B - những người đã gác lại tuổi trẻ, gia đình và sự nghiệp để lên đường vào chiến trường vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Việc gìn giữ, bảo tồn những hồ sơ, kỷ vật không chỉ có ý nghĩa lưu trữ lịch sử mà còn góp phần truyền lại tinh thần yêu nước, ý chí quật cường của dân tộc cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Không gian trưng bày gồm ba phần, điểm nhấn là không gian “Ký ức đi B”, với hơn 100 tài liệu, hình ảnh và kỷ vật gốc quý giá, trưng bày đưa công chúng trở về một giai đoạn lịch sử hào hùng của dân tộc qua những lá đơn tình nguyện, những cuốn nhật ký thấm đẫm lý tưởng cách mạng, những bức thư, bức ảnh gia đình và những kỷ vật được các cán bộ đi B mang theo hoặc gửi lại trước ngày lên đường. 

Bên cạnh khối tài liệu đang được bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia III và nhiều tư liệu quý do các gia đình, cá nhân hiến tặng, trưng bày còn giới thiệu một số hình ảnh, tài liệu tiêu biểu khai thác từ nguồn tư liệu của Trung tâm Việt Nam và Lưu trữ, Đại học Công nghệ Texas (Hoa Kỳ), góp phần làm phong phú thêm bức tranh lịch sử về cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

Trưng bày giới thiệu hồ sơ, kỷ vật của nhiều tên tuổi lớn đã đi vào lịch sử văn hóa, nghệ thuật nước nhà như Nguyễn Khoa Điềm, Nguyễn Quang Sáng, Phan Huỳnh Điểu, Đặng Thùy Trâm, Ca Lê Hiến (Lê Anh Xuân), Dương Thị Xuân Quý...Qua đó góp phần tái hiện chân thực những cống hiến, hy sinh và lý tưởng cách mạng của một thế hệ đã hiến dâng tuổi thanh xuân cho Tổ quốc.

Trưng bày còn giới thiệu những kết quả bước đầu của Chiến dịch 500 ngày đêm tập trung tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin; đồng thời giới thiệu những đóng góp của tài liệu lưu trữ trong việc phục vụ công tác xác minh thông tin và thực hiện chính sách đối với người có công với cách mạng.

Bằng việc miệt mài khai thác, chắp nối từng dòng thông tin từ những cuốn sổ cũ, những trang tài liệu ố vàng, Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước đã phối hợp với các cơ quan chức năng để xác minh thông tin liệt sĩ, tìm kiếm thân nhân và trao trả kỷ vật. Tài liệu lưu trữ lúc này không còn là những tờ giấy vô tri, mà trở thành chiếc cầu nối thiêng liêng đưa các anh hùng trở về trong vòng tay gia đình.

Đặc biệt, ngoài hoạt động trưng bày, công chúng có thể trực tiếp tra cứu hồ sơ cán bộ đi B đang được bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia III thông qua hệ thống tra cứu điện tử. Hoạt động này góp phần tạo thuận lợi cho thân nhân liệt sĩ, người có công với cách mạng và các nhà nghiên cứu trong việc tiếp cận tài liệu lưu trữ, phục vụ giải quyết chế độ, chính sách, tìm kiếm thông tin về người thân và nghiên cứu lịch sử, đồng thời khẳng định vai trò của chuyển đổi số trong phát huy giá trị tài liệu lưu trữ phục vụ xã hội.

“Thanh xuân gửi lại" không chỉ tái hiện một phần ký ức của dân tộc mà còn là lời tri ân đối với những người đã dành trọn tuổi thanh xuân cho Tổ quốc. Những tài liệu, hồ sơ và kỷ vật được giới thiệu tại trưng bày là những chứng tích lịch sử chân thực, góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, bồi đắp đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", "Đền ơn đáp nghĩa" và lan tỏa những giá trị nhân văn của công tác lưu trữ trong đời sống hôm nay.

Trưng bày “Thanh xuân gửi lại” diễn ra từ ngày 17/7 đến hết ngày 2/9/2026 tại Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước, số 12 Đào Tấn, phường Giảng Võ, Hà Nội.