Từ những buổi học đầu tiên đến cuộc thi trực tuyến và sân khấu chung kết, dự án không chỉ tạo ra những sản phẩm truyền thông mà còn góp phần thay đổi cách người khuyết tật xuất hiện và được nhìn nhận trong cộng đồng.

Bắt đầu từ những cái chạm với công nghệ

“Chúng ta đã nghe nhiều điều người khác nói về người khuyết tật, nhưng đã bao giờ thực sự lắng nghe họ?”. Câu hỏi ấy cũng chính là điểm khởi đầu cho hành trình của “Chạm & Kể”.

Được triển khai bởi Câu lạc bộ Sinh viên Khuyết tật Hà Nội, dự án hướng tới nâng cao năng lực truyền thông số cho thanh niên, sinh viên khuyết tật, giúp họ chủ động sáng tạo nội dung, chia sẻ trải nghiệm và thể hiện tiếng nói của mình trên các nền tảng truyền thông hiện đại.

Hành trình bắt đầu từ những lớp học với sự tham gia của 20 học viên là thanh niên, sinh viên khuyết tật tại Hà Nội. Bốn hoạt động đào tạo được tổ chức, tập trung vào những kỹ năng thiết thực gồm quay dựng video bằng điện thoại, xây dựng thương hiệu cá nhân, phát triển nội dung và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), cùng kỹ năng nói trước đám đông.

Ở hoạt động đầu tiên, công nghệ trở thành cánh cửa để các học viên tiếp cận một phương thức thể hiện mới. Từ những chiếc điện thoại vốn quen thuộc, các bạn bắt đầu làm quen với thao tác quay phim, ghi hình, xử lý hình ảnh và dựng video. Mỗi thao tác đều được giảng viên hướng dẫn cụ thể, kết hợp thực hành và giải đáp những khó khăn phát sinh trong quá trình sử dụng.

Đặc biệt, lớp học không chỉ là nơi tiếp nhận kiến thức một chiều. Các học viên còn chủ động trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm và hỗ trợ nhau tìm ra cách sử dụng công nghệ phù hợp với đặc điểm, khả năng của từng người. Với những học viên khiếm thị, việc tiếp cận các ứng dụng và công cụ trên điện thoại có thể đòi hỏi những phương pháp khác biệt. Trong khi đó, các học viên thuộc những dạng khuyết tật khác cũng có những cách tiếp cận và nhu cầu riêng. Chính sự đa dạng ấy đã tạo nên một môi trường học tập cởi mở, nơi mỗi người vừa học hỏi vừa trở thành nguồn hỗ trợ cho những người xung quanh.

Tuy nhiên, biết sử dụng công cụ mới chỉ là bước đầu. Khi đã có phương tiện để kể chuyện, mỗi người cần tìm được điều mình muốn chia sẻ và cách thể hiện phù hợp nhất.

Tiếp nối nội dung đào tạo, ba chuyên đề do giảng viên Trần Lê Trúc hướng dẫn đã giúp các học viên từng bước khám phá bản thân và phát triển kỹ năng truyền thông.

Với chuyên đề xây dựng thương hiệu cá nhân, các bạn được khuyến khích nhận diện điểm mạnh, cá tính và những giá trị riêng mà mình muốn cộng đồng ghi nhớ. Đến chuyên đề sáng tạo nội dung và ứng dụng AI, những suy nghĩ, trải nghiệm ban đầu được phát triển thành ý tưởng và sản phẩm cụ thể. Sau cùng, chuyên đề nghệ thuật nói trước đám đông tạo cơ hội để các học viên rèn luyện sự tự tin, diễn đạt suy nghĩ và truyền tải thông điệp trước người nghe.

Qua từng buổi học, những người vốn có thể còn e ngại khi xuất hiện trước ống kính hoặc đứng trước đám đông đã có thêm cơ hội thử sức. Không nhất thiết phải trở thành một người dẫn chương trình chuyên nghiệp hay một nhà sáng tạo nội dung nổi tiếng, điều quan trọng là mỗi học viên có thể tìm thấy phương thức thể hiện phù hợp với chính mình.

Bốn hoạt động đào tạo, 20 học viên, 20 câu chuyện và những trải nghiệm khác nhau đã cùng tạo nên nền tảng đầu tiên của dự án. Điều kết nối họ không chỉ là những kỹ năng mới mà còn là mong muốn được lắng nghe, được chia sẻ và đóng góp cho cộng đồng bằng chính khả năng của mình.

Từ câu chuyện cá nhân đến cuộc thi lan tỏa trên không gian số

Nếu các hoạt động đào tạo giúp học viên trang bị công cụ và kỹ năng thì cuộc thi truyền thông trực tuyến “Chạm & Kể” chính là không gian để những kiến thức ấy được đưa vào thực tế, đồng thời mở rộng cơ hội tham gia đến cộng đồng người khuyết tật trên cả nước.

Với chủ đề “Điều tôi muốn bạn biết về tôi”, cuộc thi khuyến khích người tham gia tự lựa chọn những câu chuyện muốn chia sẻ, có thể là sở thích, đam mê, trải nghiệm cuộc sống, quan điểm cá nhân hay những điều họ mong muốn cộng đồng hiểu đúng hơn về mình.

Không có một khuôn mẫu chung cho các bài dự thi. Mỗi người có thể lựa chọn cách kể chuyện thông qua video, hình ảnh, bài viết hoặc những hình thức sáng tạo phù hợp với khả năng và sở trường.

Sau thời gian phát động, Ban Tổ chức ghi nhận 37 bài gửi về. Mỗi bài viết, video là một góc nhìn khác nhau về cuộc sống của người khuyết tật, góp phần mở rộng những hình dung vốn có của cộng đồng về nhóm đối tượng này.

Có người muốn được ghi nhớ bởi tính cách chân thật, có người chia sẻ về sở thích và những đam mê tưởng chừng rất đỗi bình thường, cũng có người thẳng thắn bày tỏ mong muốn được nhìn nhận bằng năng lực thay vì tình trạng khuyết tật.

Một trong những thông điệp được chia sẻ trong cuộc thi đã để lại nhiều suy ngẫm: “Mình không muốn bạn nhớ đến mình chỉ vì hai chữ khuyết tật. Mình muốn bạn nhớ đến mình là một người...”.

Đó không chỉ là mong muốn của riêng một thí sinh mà còn là tiếng lòng của nhiều người khuyết tật: được nhìn nhận như những cá nhân độc lập, có cá tính, sở thích, năng lực và những ước mơ riêng.

Một thông điệp khác cũng được lan tỏa: “Thấy mình khác biệt, đừng vội nghĩ rằng mình không thể. Có thể chúng ta xuất phát khác nhau, có thể con đường của chúng ta khó hơn người khác”.

Điểm đáng quý của cuộc thi là người khuyết tật không bị đặt vào vị trí phải kể những câu chuyện thật đặc biệt hay chứng minh rằng mình có thể vượt qua mọi nghịch cảnh. Họ có quyền kể về những điều bình dị, những niềm vui thường ngày, những sở thích cá nhân và cả những dự định chưa thành hiện thực.

Theo thống kê của Ban Tổ chức, riêng trên Facebook, các bài dự thi đã đạt hơn 83.000 lượt xem và hơn 6.200 lượt tương tác. Trên TikTok, trong giai đoạn từ ngày 27/8 đến 25/10/2026, các nội dung liên quan ghi nhận hơn 470.000 lượt xem, 61.500 lượt thích và khoảng 2.400 lượt chia sẻ.

Những con số này cho thấy sức lan tỏa đáng kể của chiến dịch trên không gian số. Nhưng phía sau mỗi lượt xem, lượt thích hay lượt chia sẻ còn là cơ hội để một câu chuyện được tiếp cận với nhiều người hơn, một góc nhìn mới được đón nhận và một định kiến có thể được nhìn nhận lại.

Từ quá trình bình chọn trực tuyến kết hợp với đánh giá của Ban Giám khảo, 10 thí sinh xuất sắc đã được lựa chọn bước vào vòng chung kết.

Những câu chuyện riêng tạo nên sức lan tỏa chung

Đằng sau những con số về lượt xem, lượt tương tác hay số lượng bài dự thi là những con người với hành trình và lựa chọn rất riêng. Mỗi thí sinh đến với “Chạm & Kể” không chỉ để chia sẻ câu chuyện của bản thân mà còn mong muốn truyền tải những thông điệp tích cực đến cộng đồng.

Một trong những câu chuyện gây ấn tượng là Đàm Hải Dương, người sáng tạo nội dung trên TikTok với kênh Giường Anime thu hút hàng triệu lượt tương tác. Mắc bệnh bại não, gặp nhiều khó khăn trong giao tiếp và vận động, Dương chủ yếu phải nằm và sử dụng đôi chân để thao tác, thực hiện các video clip. Những hạn chế về thể chất không ngăn được bạn theo đuổi niềm đam mê sáng tạo nội dung trên không gian số.

Thông qua các sản phẩm của mình, Dương mong muốn truyền động lực không chỉ đến những người bạn khuyết tật mà còn tới đông đảo mọi người trong cộng đồng. Với Dương, mỗi video được đăng tải không đơn thuần là một sản phẩm giải trí mà còn là cách để thể hiện khả năng, khẳng định sự chủ động và lan tỏa tinh thần không đầu hàng trước những khó khăn trong cuộc sống.

Trong khi đó, Đào Thùy Linh, sinh viên khiếm thị Trường Đại học RMIT, lại mang đến cuộc thi một ước mơ gắn với mong muốn đồng hành cùng những người trẻ khuyết tật. Linh mong muốn trở thành một mentor (người cố vấn), có thể chia sẻ kinh nghiệm, dẫn dắt và định hướng công việc, tương lai cho những bạn trẻ có hoàn cảnh giống mình.

Với Linh, việc được kể câu chuyện của bản thân và nhận lại sự đón nhận từ cộng đồng là một trải nghiệm đáng quý. Bạn chia sẻ niềm vui khi những bài viết, nội dung mình thực hiện có thể truyền tải năng lượng tích cực, tạo động lực cho người khác, đồng thời tiếp thêm niềm tin để bản thân kiên trì theo đuổi đam mê và mục tiêu đã lựa chọn.

Một dấu ấn khác của cuộc thi thuộc về Đỗ Thành Tùng, sinh viên khiếm thị Học viện Thanh thiếu niên Việt Nam và là thí sinh giành giải Quán quân “Chạm & Kể” năm 2026.

Từ những kiến thức và kỹ năng tiếp nhận trong khóa đào tạo của dự án, Tùng đã nghĩ đến việc xây dựng một kênh podcast riêng mang tên “Nằm nghe Tùng kể chuyện”. Đây sẽ là không gian để Tùng chia sẻ những câu chuyện đời sống, lan tỏa thông điệp lạc quan và đưa những góc nhìn đa dạng về cộng đồng người khuyết tật đến gần hơn với công chúng.

Ý tưởng ấy cũng cho thấy cách những kiến thức được trang bị trong dự án có thể tiếp tục phát triển thành những kế hoạch cụ thể sau khóa học. Từ việc làm quen với công nghệ, học cách xây dựng nội dung đến hình thành ý tưởng cho một kênh truyền thông cá nhân, Tùng đã từng bước tìm thấy hướng đi để tiếp tục thực hành và phát triển khả năng sáng tạo của mình.

Sân khấu của những ước mơ và khát vọng nghề nghiệp

Chiều 25/10/2026, tại Khách sạn Khăn Quàng Đỏ, Hà Nội, Chung kết cuộc thi truyền thông “Chạm & Kể” kết hợp tổng kết dự án cùng tên đã diễn ra trong không khí sôi nổi và giàu cảm xúc. Chương trình do Câu lạc bộ Sinh viên Khuyết tật Hà Nội tổ chức, với sự tham gia của 10 thí sinh cùng đại diện các đơn vị, giảng viên, học viên, tình nguyện viên và những người quan tâm đến hoạt động thúc đẩy hòa nhập.

Nếu chủ đề vòng thi trực tuyến “Điều tôi muốn bạn biết về tôi” là cơ hội để mỗi người giới thiệu bản thân thì chủ đề chung kết “Điều tôi muốn trở thành” lại mở ra một câu chuyện khác: những dự định, mục tiêu và con đường mà mỗi người mong muốn theo đuổi trong tương lai.

Trên sân khấu, 10 thí sinh mang đến những phần thể hiện đa dạng, lựa chọn cách hóa thân và trình bày phù hợp với khả năng, sở trường của mình. Mỗi phần thi là một câu chuyện về ước mơ, năng lực và khát vọng phát triển bản thân.

Có thí sinh hướng tới việc phát triển công nghệ hỗ trợ người khiếm thị, có người chia sẻ về mục tiêu nghề nghiệp và mong muốn đóng góp cho xã hội, cũng có những phần thể hiện gửi gắm thông điệp về việc xác định mục tiêu, kiên trì theo đuổi ước mơ và không ngừng tin tưởng vào bản thân.

Điểm đáng chú ý là các thí sinh đến từ nhiều nhóm khuyết tật, độ tuổi và hoàn cảnh sống khác nhau. Mỗi người có một xuất phát điểm, một cách thể hiện và định hướng riêng. Tuy nhiên, tất cả đều có chung cơ hội được xuất hiện, được trình bày điều mình mong muốn và được cộng đồng lắng nghe.

Không chỉ là một cuộc thi nhằm tìm kiếm những phần thể hiện xuất sắc, sân khấu chung kết còn góp phần chuyển tải một thông điệp quan trọng: người khuyết tật không chỉ có nhu cầu được hỗ trợ mà còn có năng lực học tập, lao động, sáng tạo và đóng góp cho xã hội.

Sự quan tâm của khán giả, từ người khuyết tật, người thân, bạn bè đến các bạn trẻ và những người quan tâm đến hoạt động hòa nhập, đã góp phần tạo nên không gian giao lưu và kết nối. Những câu chuyện được chia sẻ không chỉ dừng lại trên sân khấu mà còn mở ra cơ hội để mọi người hiểu hơn về những khả năng, mong muốn và dự định rất riêng của người khuyết tật.

Tại chương trình, Ban Tổ chức đã trao giải cho các thí sinh xuất sắc, trình chiếu video tổng kết hành trình dự án và ghi nhận sự đồng hành của đội ngũ giảng viên, học viên, tình nguyện viên cùng các đơn vị liên quan.

Khi người khuyết tật trở thành chủ thể của truyền thông

Chia sẻ về ý nghĩa của dự án, chị Nguyễn Diệu Linh, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Sinh viên Khuyết tật Hà Nội, cho biết điều dự án hướng tới không phải là yêu cầu người khuyết tật phải kể những câu chuyện thật đặc biệt hay chứng minh rằng mình có thể vượt qua mọi khó khăn. Mỗi người đều có quyền kể những điều bình dị, những sở thích và ước mơ của riêng mình.

Đó cũng là tinh thần xuyên suốt của “Chạm & Kể”. Thay vì chỉ xuất hiện trong những câu chuyện do người khác xây dựng, người khuyết tật được trao cơ hội trực tiếp tham gia vào quá trình sáng tạo, lựa chọn nội dung và quyết định cách thể hiện bản thân.

Hành trình ấy có ý nghĩa không chỉ ở những kỹ năng truyền thông mà các học viên tiếp nhận được, mà còn ở sự thay đổi trong cách họ tiếp cận công nghệ, nhìn nhận khả năng của mình và chủ động kết nối với cộng đồng.

Đối với xã hội, những sản phẩm truyền thông từ dự án cũng góp phần mở rộng cách nhìn về người khuyết tật. Thay vì chỉ tập trung vào khiếm khuyết, khó khăn hay những câu chuyện mang tính thương cảm, công chúng có thêm cơ hội tiếp cận những con người với cá tính, tài năng, sở thích, nghề nghiệp và khát vọng đa dạng.

“Chạm & Kể” được triển khai trong khuôn khổ dự án “Chiến dịch Thúc đẩy Hòa nhập do người khuyết tật khởi xướng” (MIC), do Hội Người khuyết tật thành phố Hà Nội làm Chủ dự án, phối hợp với tổ chức Humanity & Inclusion (HI) thực hiện, với sự tài trợ của Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam.

Từ những buổi học làm quen với công nghệ, những sản phẩm truyền thông đầu tiên, những   bài dự thi online    đến 10 câu chuyện được kể trên sân khấu chung kết, “Chạm & Kể” đã tạo nên một hành trình kết nối nhiều con người và lan tỏa những góc nhìn mới về người khuyết tật.

Dự án đã khép lại, nhưng những kỹ năng, trải nghiệm và kết nối được hình thành trong suốt quá trình ấy sẽ còn tiếp tục đồng hành cùng mỗi học viên. Bởi khi có công cụ phù hợp, có cơ hội được thực hành và một không gian thực sự cởi mở, người khuyết tật hoàn toàn có thể tự kể câu chuyện của mình theo cách riêng.

Và hơn hết, điều mà “Chạm & Kể” muốn gửi gắm không phải là một lời khẳng định rằng người khuyết tật có thể làm được những điều phi thường, mà là một thông điệp giản dị: mỗi người đều có câu chuyện đáng được lắng nghe, có khả năng đáng được ghi nhận và có quyền lựa chọn con đường tương lai của chính mình.