Chính quyền nói không có mùi

Nằm trong quy hoạch Khu công nghiệp (KCN) mới phía Tây Bắc thủ đô Hà Nội, KCN Nam Thăng Long cách trung tâm Tp Hà Nội 6km, cách sân bay Nội Bài 16km, cách Hải Phòng 121km. Đây là KCN có tổng diện tích theo quy hoạch là 260,87ha với tổng vốn đầu tư lên tới gần 400 tỷ đồng, thời gian hoạt động của dự án là 50 năm. Chủ đầu tư (CĐT) là Công ty cổ phần Phát triển Hạ tầng Hiệp hội Công thương Hà Nội theo Quyết định số 2138 QĐ-UBND ngày 01/6/1998 của UBND thành phố Hà Nội.
Theo giới thiệu trên website: hiza.gov.vn, KCN được xây dựng theo tiêu chuẩn của một KCN sạch, không gây ô nhiễm môi trường, ngành nghề thu hút đầu tư vào KCN cũng được phân thành 3 nhóm ngành: Ngành sản xuất hàng tiêu dùng, sản xuất kỹ thuật cao và ngành chế tạo dụng cụ cơ khí dân dụng.

Theo thông tin công bố như trên có thể thấy vấn đề môi trường tại và lân cận KCN Nam Thăng Long sẽ luôn được đảm bảo, đây là điều đáng tuyên dương khi công tác bảo vệ môi trường được chú trọng.

Sơ đồ tổng quan KCN Nam Thăng Long

Thế nhưng, thực tế những tiêu chuẩn về môi trường như được giới thiệu và quảng cáo đó có vẻ như chỉ nằm trên giấy. Vài tháng nay, người dân sống xung quanh KCN này bức xúc và phán ánh qua đường dây nóng tới Hoanhap.vn về các vấn đề liên quan đến môi trường tại KCN Nam Thăng Long như mùi hôi thối, dầu mỡ, kênh mương ô nhiễm bẩn thỉu... ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống của người dân nơi đây. 
“Ở đây lợi dụng những lúc trời mưa là họ mở cống xả thải ra toàn mùi dầu, kẽm, mùi hóa chất, xực lên rất khó ngửi, không thể chịu được, lắm lúc còn nổi váng, đặc sệt ở trên mặt nước. Có hộ còn phải phủ bạt lên lắp cống vì không chịu được mùi hôi. Thậm chí, cá dọn bể còn chết thì phải hiểu là có lượng hóa chất như thế nào đấy”, một người dân bức xúc chia sẻ.

Dòng nước có màu kỳ lạ và bốc mùi hôi thối

Để xác minh nhưng thông tin phản ánh trên, Phóng viên (PV) đã dành thời gian hơn hai tháng ghi nhận tại KCN Nam Thăng Long, nhận thấy nước chảy từ cửa cống Miệng Hổ - cống chung của KCN và kênh mương tưới, tiêu vùng nội đồng sau lưng KCN, có màu xanh da trời, trên mặt nước xuất hiện nhiều váng dầu, cùng mùi dầu mỡ, mùi hóa chất khác rất rõ ràng… đúng như phản ánh của người dân.

Sau khi tìm hiểu và có những hình ảnh ghi nhận thực tế, PV Hòa Nhập đã đặt lịch làm việc tại UBND quận Bắc Từ Liêm (Hà Nội).
Sau đó PV được Chánh văn phòng UBND Quận Bắc Từ Liêm trao đổi về những thông tin này bằng một văn bản soạn sẵn.
Trong văn bản Phòng Tài nguyên và Môi trường gửi UBND Quận Bắc Từ Liêm, có viết: “Hệ thống kênh mương quanh KCN là hệ thống kênh mương tưới, tiêu nội đồng phục vụ sản xuất nông nghiệp của khu vực. Qua kiểm tra thực tế tại mương thoát nước nhận thấy: nước tại vị trí đối diện cổng vào KCN không có mùi. Nhưng PV Hoanhap.vn không nhận được biên bản kiểm tra thực tế này như thế nào? Ai là người kiểm tra? Thành phần kiểm tra là những ai? Có ghi nhận ý kiến của người dân hay không? 

Về công tác thanh kiểm tra về môi trường, công văn cho biết trong năm 2017, UBND quận đã phối hợp với Đoàn thanh tra liên ngành của Sở Tài nguyên và Môi trường tiến hành thanh tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường, tài nguyên nước đối với KCN Nam Thăng Long theo quyết định thành lập Đoàn thanh tra số 1419/QĐ-STNMT ngày 11/7/2017; đến nay, UBND quận Bắc Từ Liêm chưa nhận được Kết luận thanh tra của Sở Tài nguyên và Môi trường”. 

Không rõ Sở Tài nguyên và Môi trường sau thanh tra bao giờ mới đưa ra Kết luận thanh tra và gửi xuống địa phương nơi có KCN đóng tại địa bàn để giám sát, báo cáo khi có vấn đề liên quan tới môi trường xảy ra? 

Một điểm cho thấy sự buông lỏng quản lý đối với KCN Nam Thăng Long và vấn đề bảo vệ môi trường tại đây của cơ quan chức năng Quận Bắc Từ Liêm, bởi tính đến thời điểm PV Hoanhap.vn làm việc "UBND Quận và UBND Phường chưa nhận được báo cáo công tác bảo vệ môi trường của KCN Nam Thăng Long gửi về UBND phường đối với năm 2017 và cả các năm trước". 
Theo quy định tại Khoản 8 Điều 47 của Quyết định số 63/2012/QĐ-UBND ngày 18/12/2012: Đối với chủ đầu tư các khu/cụm công nghiệp: định kỳ tổng hợp và gửi Báo cáo giám sát môi trường về cơ quan quản lý nhà nước về môi trường với tần suất là 02 lần/năm. Quy định là thế, nhưng cơ quan quản lý không nhận được bất kỳ báo cáo nào bao nhiêu năm nay của KCN Nam Thăng Long mà vẫn ung dung tự tại, chỉ đến khi PV đặt lịch làm việc mới vỡ nhẽ. Qua tìm hiểu, KCN Nam Thăng Long đi vào hoạt động trên 10 năm, dư luận lại càng thêm bức xúc về sự buông lỏng quản lý của cơ quan chức năng địa phương. 

Clip PV Hoanhap.vn ghi nhận về ô nhiễm môi trường xung quanh KCK Nam Thăng Long, Hà Nội. 
Để làm rõ hơn những thông tin của người dân cũng như văn bản của Phòng Tài nguyên và Môi trường quận Bắc Từ Liêm, PV Hoanhap.vn cũng đã đặt lịch làm việc với Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội, nhưng đến nay vẫn là sự im lặng đến khó hiểu của Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội. 

Điểm G môi trường

Nhận thấy vấn đề môi trường tại KCN Nam Thăng Long có dấu hiệu bị buông lỏng, PV đã có buổi làm việc với ông Vũ Hồng Việt – Tổng Giám đốc Công ty Phát triển Hạ tầng KCN Nam Thăng Long, để tìm hiểu rõ hơn về công tác bảo vệ môi trường, và rất vinh dự khi được ông Việt cho biết đây là lần đầu tiên có cơ quan báo chí về làm việc tại KCN Nam Thăng Long về vấn đề ô nhiễm môi trường.

Ông Việt cho biết: Việc thực hiện công tác bảo vệ môi trường tại KCN là đúng quy định của pháp luật. Nước sau xử lý tại khu xử lý tập trung đạt cột A, cá còn có thể sống, có công ty môi trường mua nước để rửa đường, và chỉ cung cấp một số tài liệu tổng quan để thấy có thực hiện theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.

PV Hoanhap.vn không được ông Việt cung cấp những văn bản, báo cáo quan trắc phải thực hiện theo đúng quy định. 

Lý giải cho sự ô nhiễm môi trường tại KCN Nam Thăng Long: "Sau lưng KCN là khu nội đồng, có kênh tưới, tiêu. Người dân trồng cấy, nuôi gà, vịt, trồng sen rồi nước ở đây chảy vào trục cống chính của KCN, theo trục cống chính chảy ra cống Miệng Hổ. Như vậy, nước chảy ra cống Miệng Hổ là nước chung của khu dân cư không riêng gì KCN, KCN chỉ là một cá thể trong đó", ông Việt lý giải. 

Cửa cống có nước đen xì, bẩn thỉu của kênh tưới tiêu nội đồng qua trục cống chính của KCN Nam Thăng Long
Theo như ông Việt , sẽ rất khó để xác định tác nhân xả thải ra môi trường nếu xuất hiện sự việc bất thường như người dân phản ánh. Vì vậy, đây có thể xem là “điểm G môi trường” khá hợp lý làm “bình phong”. Ngoài ra, cơ quan hữu quan có đảm bảo việc kiểm tra đầy đủ hóa đơn mua các chất dùng xử lý nước tại trạm xử lý nước thải?

Căn cứ vào tư liệu đã ghi nhận, nếu ông Việt phủ nhận nước màu xanh chảy ra từ cống Miệng Hổ không phải của KCN Nam Thăng Long thì chỉ còn một phương án – nước chảy từ khu tưới, tiêu nội đồng sau lưng KCN. Câu hỏi đặt ra, nếu không phải của KCN, thì toàn bộ vùng nước sau lưng KCN phải là màu xanh da trời, một quãng kênh kéo dài từ Học viện Cảnh sát nhân dân về tới miệng cống đầu vào của KCN để rồi lẫn vào nước thải cột A như ông Việt cho biết mà không được phát hiện, trách nhiệm này thuộc về ai? Phường Thụy Phương, quận Bắc Từ Liêm hay Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội? Không lẽ KCN lại dễ dàng được các cơ quan chức năng "buông lỏng" quản lý đến vậy? 

Hoanhap.vn sẽ tiếp tục thông tin.